Czy stan prawny zmienił się od wyroku w sprawie SoCap i czy wyrok jest nadal aktualny?
Materiał publiczny — bez danych klientów.
Odpowiedź w skrócie: przepis, na którym oparto wyrok, nie zmienił się. § 2 ust. 1 pkt 26 rozporządzenia z 18 grudnia 1998 r. ma dziś to samo brzmienie co w dniu wyroku z 19 lutego 2025 r., a po tej dacie nie wydano żadnego aktu zmieniającego rozporządzenie. Zmieniły się przepisy otoczenia: ustawa o układach zbiorowych i ustawa o PIP.
Podstawa prawna i nasze wyroki
§ 2 ust. 1 pkt 26 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 18 grudnia 1998 r. wyłącza z podstawy wymiaru składek korzyści materialne wynikające z układów zbiorowych pracy, regulaminów wynagradzania lub przepisów o wynagradzaniu, polegające na uprawnieniu do zakupu po cenach niższych niż detaliczne niektórych artykułów, przedmiotów lub usług.
Na tym przepisie opiera się jedna sprawa w dwóch instancjach: wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie z 12 marca 2024 r., XXI U 595/23, oraz wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 19 lutego 2025 r., III AUa 1247/24, który oddalił apelację organu i jest prawomocny.
Co sprawdziliśmy w rejestrze aktów prawnych
- Sądy cytowały rozporządzenie w tekście jednolitym z 2017 r. (Dz.U. 2017 poz. 1949). Obecny tekst jednolity to Dz.U. 2025 poz. 316, ogłoszony obwieszczeniem z 3 marca 2025 r.
- Tekst jednolity z 2025 r. uwzględnia zmiany do rozporządzenia z 9 sierpnia 2023 r. (Dz.U. 2023 poz. 1665), które weszło w życie 1 września 2023 r., czyli przed wyrokami obu instancji.
- W rejestrze aktów prawnych prowadzonym przez Sejm nie ma aktu zmieniającego rozporządzenie wydanego po 19 lutego 2025 r.
- Brzmienie pkt 26 jest identyczne w tekście pierwotnym z 1998 r. i w tekście jednolitym z 2025 r.
Nowy tekst jednolity nie jest nowym prawem. Obwieszczenie porządkuje wcześniejsze zmiany i nie zmienia treści przepisu.
Co zmieniło się w otoczeniu i czy to dotyczy wyroku
Ustawa o układach zbiorowych pracy. Ustawa z 5 listopada 2025 r. weszła w życie 13 grudnia 2025 r. i zastąpiła dział XI Kodeksu pracy. Zmieniła tryb zawierania i zgłaszania układów, ale nie zmieniła rozporządzenia składkowego. Układy zawarte wcześniej pozostają w mocy (art. 51 ust. 1).
Reforma Państwowej Inspekcji Pracy. Ustawa z 11 marca 2026 r., w życiu od 8 lipca 2026 r., dotyczy uprawnień inspektora w sprawie kwalifikacji umowy (czy umowa cywilna jest w istocie umową o pracę). Nie zmienia katalogu przychodów wyłączonych z podstawy wymiaru składek.
Stanowisko Ministerstwa Finansów. W informacji nr 687876 z 20 kwietnia 2026 r. Ministerstwo Finansów wskazało, że podziela stanowisko sądu wyrażone w zakresie podatku PIT, i uznało, że interwencja legislacyjna nie jest wymagana. Informacja dotyczy podatku dochodowego, nie składek.
Orzecznictwo. Sąd Apelacyjny w Gdańsku w wyroku z 4 listopada 2025 r., III AUa 1418/25, powołał III AUa 1247/24 jako element linii orzeczniczej.
Czy wyrok jest aktualny
Tak, w dwóch znaczeniach. Po pierwsze, wiąże w sprawie, w której zapadł: prawomocny wyrok wiąże strony, sądy i organy (art. 365 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego). Po drugie, jego wykładnia dotyczy przepisu, który obowiązuje w niezmienionym brzmieniu, więc argumentacja pozostaje aktualna w innych sprawach, choć formalnie ich nie wiąże.
Zakres odpowiedzi
- Stan prawny na dzień aktualizacji. Odpowiedź porównuje brzmienie § 2 ust. 1 pkt 26
rozporządzenia w dniu wyroku i dziś. Zmiana przepisu działa na przyszłość i nie odbiera skutków okresom, które już minęły.
- Skutek wyroku. Prawomocny wyrok wiąże strony, sądy i organy (art. 365 § 1 KPC); w innych
sprawach działa jego wykładnia niezmienionego przepisu. Wyrok nie jest uchwałą Sądu Najwyższego.
- Praktyka organu rentowego. Rozstrzygnięcia organu wydane po wyroku są praktyką, nie zmianą
prawa, i podlegają kontroli sądowej.
- Konstrukcja oceniona przez sąd. Odpowiedź dotyczy świadczenia z podstawą w układzie
zbiorowym, z częściową odpłatnością i zakupem po cenie niższej niż detaliczna.
Co robić
Przy każdej kontroli albo pytaniu doradcy wskaż przepis z linkiem ELI do obecnego tekstu jednolitego i zaznacz, że jego brzmienie jest takie samo jak w dniu wyroku. Aktualność sprawdzaj w rejestrze aktów prawnych (Dziennik Ustaw), nie w komentarzach i artykułach.
Stan prawny na dzień
Stan prawny na 21 września 2026 r.
Masz pytanie, na które nie ma tu odpowiedzi? [email protected] Wydawca: SoCap Polska sp. z o.o., NIP 8982325132 · Stan prawny: 21 września 2026 r.
Podstawy prawne i orzecznictwo
- § 2 ust. 1 pkt 26 rozporządzenia MPiPS z 18.12.1998 r. (t.j. Dz.U. 2025 poz. 316)
- art. 365 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego
- ustawa z 5.11.2025 o układach zbiorowych pracy i porozumieniach zbiorowych (Dz.U. 2025 poz. 1661), art. 51 ust. 1
- ustawa z 11.03.2026 zmieniająca ustawę o Państwowej Inspekcji Pracy (Dz.U. 2026 poz. 473)
- SO w Warszawie, 12.03.2024, XXI U 595/23 (pierwsza instancja)
- SA w Warszawie, 19.02.2025, III AUa 1247/24 (prawomocny; LEX nr 3857084)
- SA w Gdańsku, 4.11.2025, III AUa 1418/25 (powołuje III AUa 1247/24)
Powiązane pytania
- Od kiedy obowiązuje wyłączenie korzyści materialnej ze składek i czy przepis był zmieniany?
- Co zawiera wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 19 lutego 2025 r. (III AUa 1247/24)?
- Czy inne sądy powołują wyrok III AUa 1247/24 w swoich sprawach?
- Czy nowa ustawa o układach zbiorowych pracy z 5 listopada 2025 r. zmienia coś dla firm w SoCap?