• Dla pracodawców

Zoptymalizuj koszty i zwiększ zyski

Opinia prawna: adw. Maciej Smok (Kancelaria Prawna Smok), 16 lutego 2026 r.: czy przy sprzedaży SoCap Token pracownikowi za 1 zł VAT liczy się od wartości rynkowej?

Autor: adw. Maciej Smok, Kancelaria Prawna Smok sp. k., Katowice · Data: 16 lutego 2026 r. · Rodzaj dokumentu: rozszerzona opinia prawno-podatkowa · Wydawca strony: SoCap Polska sp. z o.o.

W skrócie: według opinii sprzedaż SoCap Token pracownikowi za 1 zł jest odpłatnym świadczeniem usług, a VAT liczy się od kwoty faktycznie należnej, bo „podstawą opodatkowania jest wyłącznie wynagrodzenie należne podatnikowi VAT, a nie wartość ekonomicznej korzyści uzyskanej przez nabywcę świadczenia”. Różnica między wartością rynkową a ceną jest przychodem pracownika w PIT, a nie zapłatą w VAT; art. 32 ustawy o VAT autor uznaje za przepis wyjątkowy, który w opisanym stanie faktycznym nie ma zastosowania. Końcową ocenę bezpieczeństwa opinia uzależnia od prawidłowego wdrożenia, dokumentacji i rozliczenia PIT.

Kto jest autorem

Opinię wydała Kancelaria Prawna Smok sp. k. z siedzibą w Katowicach. Pod tekstem, datowanym „Katowice, 16.02.2026 r.”, znajduje się podpis z pieczęcią „Adwokat Maciej Smok”. Dokument nie wskazuje z nazwy zleceniodawcy; opisuje pytanie „klienta” dotyczące modelu SoCap Token.

Jakie pytanie zbadano i na jakim stanie faktycznym

Pracodawca kupuje od podmiotu trzeciego usługę SoCap Token opodatkowaną VAT według stawki 23%, a następnie sprzedaje ją swojemu pracownikowi za 1 zł, przy wartości rynkowej świadczenia znacznie wyższej. Różnica między wartością rynkową a ceną jest przychodem pracownika ze stosunku pracy opodatkowanym podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Świadczenie wynika z regulaminu wynagradzania przyjętego uchwałą pracodawcy, a jego celem jest motywacja, retencja i stabilizacja zatrudnienia.

Opinia odpowiada na dwa pytania: czy różnica między wartością rynkową a ceną zapłaconą przez pracownika podlega VAT oraz czy organ może na podstawie art. 32 ustawy o VAT określić podstawę opodatkowania według wartości rynkowej. Autor zaznacza, że opinię sporządzono w standardzie właściwym dla postępowania podatkowego, kontroli celno-skarbowej i postępowania przed sądem administracyjnym.

Wnioski opinii (cytaty)

Pierwszy krok to odpłatność. Skoro pracownik płaci 1 zł w zamian za świadczenie, jest to odpłatne świadczenie usług, bez względu na wysokość ceny:

„Odpłatność świadczenia nie jest uzależniona od poziomu ceny ani od jej relacji do wartości rynkowej, ponieważ zarówno ustawa krajowa, jak i Dyrektywa 2006/112/WE wymagają jedynie istnienia świadczenia wzajemnego, a nie ekwiwalentności ekonomicznej w sensie rynkowym.”

adw. Maciej Smok, Kancelaria Prawna Smok sp. k., rozszerzona opinia prawno-podatkowa dotycząca skutków w podatku od towarów i usług modelu benefitowego SoCap, Katowice, 16 lutego 2026 r.

Drugi krok to podstawa opodatkowania, czyli to, co faktycznie należy się sprzedawcy:

„Analizując treść tych przepisów, należy stwierdzić, że podstawą opodatkowania jest wyłącznie wynagrodzenie należne podatnikowi VAT, a nie wartość ekonomicznej korzyści uzyskanej przez nabywcę świadczenia.”

adw. Maciej Smok, Kancelaria Prawna Smok sp. k., rozszerzona opinia prawno-podatkowa dotycząca skutków w podatku od towarów i usług modelu benefitowego SoCap, Katowice, 16 lutego 2026 r.

„Różnica ta stanowi przychód pracownika w podatku dochodowym od osób fizycznych i jest opodatkowana PIT, jednakże przychód pracownika nie może być utożsamiany z wynagrodzeniem należnym podatnikowi VAT.”

adw. Maciej Smok, Kancelaria Prawna Smok sp. k., rozszerzona opinia prawno-podatkowa dotycząca skutków w podatku od towarów i usług modelu benefitowego SoCap, Katowice, 16 lutego 2026 r.

Autor uznaje też, że art. 8 ust. 2 ustawy o VAT (nieodpłatne świadczenia na cele prywatne) nie ma zastosowania, bo świadczenie jest odpłatne, a według przywołanego orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości UE świadczenia przekazywane pracownikom w ramach systemu motywacyjnego nie służą celom prywatnym. Co do art. 32 opinia stwierdza:

„Przepis ten ma charakter wyjątkowy i powinien być interpretowany ściśle, ponieważ stanowi odstępstwo od zasady ogólnej określonej w art. 29a ustawy o VAT.”

adw. Maciej Smok, Kancelaria Prawna Smok sp. k., rozszerzona opinia prawno-podatkowa dotycząca skutków w podatku od towarów i usług modelu benefitowego SoCap, Katowice, 16 lutego 2026 r.

„Art. 32 ustawy o VAT nie znajduje zastosowania w braku nadużycia prawa oraz w sytuacji, gdy świadczenie służy działalności gospodarczej przedsiębiorcy”

adw. Maciej Smok, Kancelaria Prawna Smok sp. k., rozszerzona opinia prawno-podatkowa dotycząca skutków w podatku od towarów i usług modelu benefitowego SoCap, Katowice, 16 lutego 2026 r.

Na zakończenie autor stwierdza, że sprzedaż SoCap Token pracownikowi jest opodatkowana w kilku podatkach (CIT, VAT i PIT), a bezpieczeństwo pracodawcy w VAT i PIT wiąże z dwoma warunkami: prawidłowym wdrożeniem i udokumentowaniem modelu, potwierdzonym certyfikatem zgodności wdrożenia z procedurą KIKB, oraz prawidłowym, audytowalnym rozliczeniem przychodu pracownika w PIT. Według opinii takie wdrożenie może przyczynić się do ograniczenia ryzyka odpowiedzialności karnej skarbowej kierownika jednostki.

Na jakich przepisach się opiera

Przy art. 32 trzeba znać jego pełne brzmienie. Przepis wymienia wprost powiązania wynikające ze stosunku pracy, a warunkiem określenia podstawy według wartości rynkowej jest wpływ tych powiązań na ustalenie wynagrodzenia:

„2. Przez powiązania, o których mowa w ust. 1, rozumie się powiązania: 1) w rozumieniu art. 23m ust. 1 pkt 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i art. 11a ust. 1 pkt 5 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych; 2) wynikające ze stosunku pracy;”

Art. 32 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (tekst jednolity Dz.U. 2025 poz. 775). Autor: Sejm Rzeczypospolitej Polskiej.

„organ podatkowy określa podstawę opodatkowania zgodnie z wartością rynkową, jeżeli okaże się, że powiązania te miały wpływ na ustalenie wynagrodzenia z tytułu dostawy towarów lub świadczenia usług.”

Art. 32 ust. 1, końcowa część zdania, ustawy o podatku od towarów i usług (tekst jednolity Dz.U. 2025 poz. 775). Autor: Sejm Rzeczypospolitej Polskiej.

Opinia nie twierdzi, że między pracodawcą a pracownikiem nie ma powiązań. Jej argument dotyczy wyjątkowego charakteru przepisu, ścisłej wykładni i tego, że cena wynika z regulaminu wynagradzania i służy celom gospodarczym przedsiębiorcy.

Czego ta opinia nie obejmuje

  • Nie twierdzi, że różnica jest wolna od podatku dochodowego. Przeciwnie: przyjmuje, że różnica między wartością rynkową a ceną jest przychodem pracownika opodatkowanym PIT.
  • Nie dotyczy składek na ubezpieczenia społeczne.
  • Ocena bezpieczeństwa jest warunkowa. Autor wiąże ją z prawidłowym wdrożeniem, dokumentacją i rozliczeniem PIT; bez tych elementów konkluzji końcowej nie da się odnieść do danego pracodawcy.
  • Dotyczy świadczenia z regulaminu wynagradzania. Opinia nie odnosi się osobno do sytuacji, w której podstawą świadczenia jest układ zbiorowy pracy.
  • To stanowisko jednej kancelarii, które nie wiąże organów podatkowych. Organ podatkowy może ocenić zastosowanie art. 32 inaczej.
  • Tekst opinii jest skanem. Cytaty na tej stronie porównano z obrazem stron oryginału.

Gdzie ta opinia wzmacnia odpowiedź na zarzut

Fragmenty przytoczono w granicach prawa cytatu (art. 29 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych), z podaniem autora i źródła (art. 34).

Masz pytanie, na które nie ma tu odpowiedzi? [email protected] · Wydawca: SoCap Polska sp. z o.o., NIP 8982325132 · Stan na: 17 września 2026 r.